काभ्रेमा ‘विपद् संकटग्रस्त पालिका’ का ९ हजार ८ सय परिवार प्रभावित

– मृतकका आफन्तलाई २ लाख र घरबार विहिनलाई १५–२० हजार नगदै राहत उपलब्ध गराउन शुरु

मोतीराम तिमल्सिना
धुलिखेल

सरकारले काभ्रेका ८ वटा पालिकालाई बाढीपहिरो र डुबानबाट बढी प्रभावित ‘विपद् संकटग्रस्त क्षेत्र’ घोषणा गरेको भए पनि अझै तथ्यांक सार्वजनिक हुन सकेको छैन । सडक, विद्यूत्त र संचार सम्पर्क हुन नसकेका कारण जिल्लाका सबै पालिकाहरुको क्षतिको विवरण प्राप्त हुन नसकेको हो ।

सरकारले रोशी, पनौती, बेथानचोक, तेमाल, नमोबुद्ध, मण्डनदेउपुर, चौरीदेउराली र महाभारत गाउँपालिकालाई संकटग्रस्त क्षेत्र घोषणा गरेको छ ।

 

धुलिखेलमा १ सय, बनेपा १ सय, पनौती १ हजार ५ सय, नमोबुद्धमा ३ सय, मण्डनदेउपुरमा ५ सय, पाँचखालमा १ सय, बेथान्चोकमा १ हजार, रोशीमा ६ सय, तेमालमा ३ सय, चौरीदेउरालीमा १ सय, भुम्लुमा १ सय, महाभारतमा १ सय र खानीखोलामा १ सय गरी ४ हजार ९ सय त्रिपाल, ९ हजार ८ सय म्याट र त्यहि संस्ख्यामा ब्लालाङ्गकेट उपलब्ध गराउन गृह मन्त्रालयलाई जिल्ला विपद ब्यवस्थापन समितिले अनुरोध गरेको छ । प्रारम्भिक तथ्यांक अनुसार काभ्रेमा १० हजार घर परिवार प्रभावित हुन सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
विपदमा महाभारत र पाँचखाल नगरपालिकामा एक जनाले पनि ज्यान गुमाउनु परेन । खानीखोला, बेथान्चोक, रोशी, तेमाल, चौरी, भुम्लु र नगरपालिकाका केहि वडाका नागरिकहरु अझै सम्पर्क विहिन छन् । बेपत्ता नागरिकहरु अझै फेला परेका छैनन । ७५ जनाको निधन भएको छ । निधन भएकाहरुको पनि प्रहरीले मुचुल्का प्राप्त गर्न नसकेका कारण मृत्यु हुनेहरुको सूचीमा राख्न सकेको छैन । सरकारले दिने भनेको मृतक प्रति ब्यक्ति २ लाखका दरले नगद उपलब्ध गराउने काम तिब्र रुपमा भएको छ । पहिलो चरणमा ५५ जनालाई उपलब्ध गराउने गरी जिल्ला प्रशासन कार्यालयको टोली घर घर पुग्न थालेको छ । तर नागरिकहरुको बास न गाँसको अवस्थामा नगद राख्ने स्थान पनि नभएकाले दशैका समयमा चोरी हुने भय छ । किरियाका लागि बासस्थान समेत नभएको अवस्थामा सरकारले उपलब्ध गराएको राहतले थप जोखिम हुने हो कि ? भन्ने आशंका थपिएको छ । पहिलो चरणमा पनौती, मण्डनदेउपुर, नमोबुद्ध, बेथान्चोक र रोशी गाउँपालिकाका ५५ जनालाई २ लाखका दरले राहत उपलब्ध गराउन शुरु गरिएको प्रमुख जिल्ला अधिकारी उमेशकुमार ढकालले बताए ।
विपद्बाट घर, वहाल, आवास नस्ट भएका वा खाद्यान्न बाली तथा जग्गा जमिन वा पसल ब्यवसाय समेत नोक्सानी भई तत्काल गुजाराको लागि खाद्यान्न समेत नभएका वा दुबै अवस्थाका पीडित परिवारलाई प्रति परिवार ५ जनासम्म सदस्य भएमा १५ हजार र बढी भएमा २० हजारका दरले नगद सहायता उपलब्ध गराउने भएको छ । त्यस्तो अवस्थाका नागरिकहरुको सूची संकलनका लागि स्थानीय तहबाट विवरणहरु संकलन गर्ने कार्य भईरहेको छ । हालसम्मको प्राप्त विवरण अनुसार पनौती १ मा ४० घर घरबार विहिन भएका छन् भने १ सय घर भत्किएका छन् । वडा नम्वर २ मा ५२ घर पुर्ण रुपमा क्षति भएका छन् । वडा नम्वर ३ मा २५ घर पूर्ण रुपमा क्षति भएका छन् । वडा नम्वर ११ मा ३ सय ३७ घर भत्किएका छन् । वडा नम्वर १२ मा करिव ७ सय घर परिवार घरबार विहिन भएका छन् ।

जिल्ला विपद ब्यवस्थापन समितिले तत्कालै बेथान्चोक, चौरीदेउराली र रोशी गाउँपालिकालाई चार थाना युनिसेफ मार्फत टेण्ट उपलब्ध गराई स्वास्थ्य सेवा सूचारु गर्न अनुरोध गरेको छ । १३ वटा पालिकाहरुलाई तत्कालका लागि ४ हजार ९ सय थान त्रिपाल, ९ हजार ९ सय थान म्याट र ब्लांकेट उपलब्ध गराउन गृह मन्त्रालयलाई अनुरोध गरेको छ ।

पूर्वाधार, खाद्य कृषि तथा पशुपंक्षी, आश्रयस्थल, स्वास्थ्य, शिक्षा, बजार अनुगमन, खानेपानी सरसफाई तथा स्वच्छन्दता, सामाजिक संरक्षण र वातावर।ण तथा पोषणका लागि सरोकारवाला कार्यालयहरुको संयोजकत्वमा फोकल पर्सन तोकेर जिम्मेवारी दिएको छ ।