हिमालयन रिम फिल्म प्रदर्शनी काठमाडौं विश्वविद्यालयको सीभी रमन अडिटोरियममा भव्य रूपमा सम्पन्न हुँदै दर्शक र सहभागीहरूबाट व्यापक प्रशंसा प्राप्त गरिरहेको छ । सांस्कृतिक र भौगोलिक सीमाहरू नाघेर सिनेमा मार्फत संवाद स्थापना गर्ने उद्देश्य सहित आयोजना गरिएको यस प्रदर्शनीले पूर्वीय सौन्दर्यशास्त्र, आधुनिक प्रविधि र गहिरा कथाहरूलाई एकै मञ्चमा प्रस्तुत गरेको छ ।
कार्यक्रमअन्तर्गत विशेष रूपमा प्रशंसित चिनियाँ एनिमेटेड फिल्म ‘ह्वाइट स्नेक’ तथा एआईजीसी (Artificial Intelligence Generated Content) प्रविधिबाट निर्माण गरिएको पूर्ण प्रक्रियाको हास्य नाटक ‘द स्पिरिट अफ द माउन्टेन्स’ प्रदर्शन गरियो । यी प्रस्तुतीहरूले काठमाडौं विश्वविद्यालयका विद्यार्थी, संकाय सदस्य तथा फिल्मप्रेमीहरूलाई दृश्य–श्रव्य कलाको गहिरो अनुभव प्रदान गरे।
‘सेतो सर्प’को प्रदर्शनका लागि दर्शकहरूले भरिएको थियो । छोटो परिचय पछि सुरु भएको फिल्म चिनियाँ लोककथा ‘लेजन्ड अफ द सेतो सर्प’ बाट प्रेरित आधुनिक पुनव्र्याख्या हो । कथामा स्मृति हराएकी सेतो सर्प युवती र सर्प समात्ने गाउँका युवक आन जुआनबीचको भावनात्मक यात्रा चित्रित गरिएको छ । उनीहरूको सम्बन्ध गहिरिँदै जाँदा लुकेको पहिचान, नियति र आसन्न द्वन्द्वले कथालाई थप जटिल बनाउँछ । मसीले धुने चित्रकला शैली झल्किने दृश्य संरचना, सूक्ष्म चरित्र विकास र पूर्वीय दर्शनले भरिएको भावनात्मक अभिव्यक्तिले दर्शकहरूलाई अन्तिम क्षणसम्म बाँधेर राख्यो ।
फिल्म प्रदर्शनपछि आयोजित ‘स्क्रिनिङ पछिको सिर्जनाकर्ता जडान’ सत्रले कार्यक्रमलाई थप जीवन्त बनायो। प्रत्यक्ष प्रसारणमार्फत चीनका चलचित्र निर्माताहरूसँग दर्शकहरूले खुलेर संवाद गर्ने अवसर पाए। फिल्मको कलात्मक शैली, चरित्र निर्माण, र परम्परागत कथालाई आधुनिक माध्यममा रूपान्तरण गर्ने प्रक्रियाबारे उठाइएका प्रश्नहरूमा सिर्जनाकर्ताहरूले विस्तारपूर्वक उत्तर दिए, जसले अन्तरक्रियात्मक र बौद्धिक वातावरण सिर्जना ग¥यो ।
फिल्म स्क्रिनिङसँगै कार्यक्रमस्थलमा ‘सांस्कृतिक रचनात्मक स्टल’ र ‘ब्लाइन्ड बक्स अन्तरक्रिया’ क्षेत्र पनि स्थापना गरिएको थियो । यी गतिविधिहरूले सहभागीहरूलाई चलचित्रको संसारसँग प्रत्यक्ष रूपमा जोडिन र चिनियाँ सांस्कृतिक अभिव्यक्तिलाई नजिकबाट अनुभूति गर्न प्रेरित ग¥यो ।
प्रदर्शनी भ्रमण चीनको १९०५ फिल्म नेटवर्कद्वारा आयोजना गरिएको हो भने त्रिभुवन विश्वविद्यालय, काठमाडौं विश्वविद्यालय र लुम्बिनी बौद्ध विश्वविद्यालय सह–आयोजकका रूपमा रहेका छन् । यस पहलको उद्देश्य फिल्मको माध्यमबाट हिमालय रिम क्षेत्रका युवाबीच संवाद, समझदारी र सांस्कृतिक आदानप्रदानको पुल निर्माण गर्नु हो ।
परम्परागत फिल्म प्रदर्शनीको एकतर्फी प्रस्तुतीलाई तोड्दै, ‘स्क्रिनिङ, संवाद र अनुभव’ मोडेलले दर्शकलाई सक्रिय सहभागी बनाएको छ । यसले संस्कृतिलाई केवल हेर्ने विषय नभई छलफल गर्ने र प्रत्यक्ष अनुभव गर्ने जीवन्त माध्यमका रूपमा प्रस्तुत गरेको छ । प्रदर्शनी डिसेम्बर २१ सम्म चल्नेछ । यस अवधिमा ‘नयाँ देवताहरूः याङ जियान’, ‘द लेजेन्ड अफ हेई २’ जस्ता चर्चित चिनियाँ एनिमेटेड फिल्महरूको प्रदर्शनसँगै विषयगत व्याख्यान र रचनात्मक कार्यशालाहरू पनि आयोजना गरिनेछन् ।

प्रदर्शनीका समग्र निर्देशक टोनी जियाले भने, ‘चलचित्र एक विश्वव्यापी भाषा हो । हामी आशा गर्छौं कि यस्ता सिनेमाई संवादमार्फत दुवै देशका युवाहरूले एक–अर्काको संस्कृति र रचनात्मकतालाई गहिरोसँग बुझ्नेछन् र संयुक्त रूपमा हिमाली क्षेत्रका नयाँ कथाहरू लेख्नेछन् ।’

तस्बिरहरुः